Konklawe 2025
: 06 maja 2025, 23:20
W ostatnich dniach, a szczególnie jutro i zepewne w kolejne dni, oczy całego realnego świata bedą zwrócone na Watykan. Jutro rozpoczyna się konklawe, które wybierze nowego następcę św. Piotra. Podsyłam taki mini słowniczek pojęć związanych z konklawe i postaram się jutro wrzucić kilka filmików z czasu sede vacante czyli pustego, nieobsadzonego tronu papieskiego. Proszę o modlitwę w intencji kardynałów elektorów by wybrali zgodnie z Wolą Pana Boga.
Akceptacja kanoniczna – formalne przyjęcie wyboru przez nowo wybranego papieża; warunek objęcia urzędu Biskupa Rzymu.
Dziekan Kolegium Kardynalskiego – najwyższy rangą kardynał (z rzędu biskupów); przewodniczy konklawe, o ile ma prawo głosu.
Extra omnes! (Wszyscy na zewnątrz!) – uroczysta formuła ogłaszająca zamknięcie Kaplicy Sykstyńskiej przed głosowaniem; wypowiada ją ceremoniarz papieski.
Fumata – dym wydobywający się z komina Kaplicy Sykstyńskiej: biały oznacza wybór papieża (fumata bianca), czarny brak decyzji (fumata nera).
Habemus papam (Mamy papieża!) – tradycyjna formuła ogłoszenia wyboru nowego papieża, wypowiadana przez kardynała protodiakona z balkonu bazyliki św. Piotra.
Inauguracja pontyfikatu – uroczysta liturgia, która zastępuje wcześniejszą koronację papieską; zawiera m.in. nałożenie paliusza i pierścienia Rybaka.
Interregnum – okres bezkrólewia między śmiercią lub rezygnacją papieża, a wyborem jego następcy.
Kamerling (camerlengo) – kardynał oświadczający śmierć papieża i zarządzający majątkiem i administracją Watykanu w czasie sede vacante, czyli podczas wakatu na Stolicy Apostolskiej.
Kaplica Sykstyńska – miejsce obrad konklawe; słynna kaplica w Watykanie, ozdobiona freskami Michała Anioła.
Kardynał diakon – jeden z trzech stopni godności w Kolegium Kardynalskim. Zazwyczaj są to duchowni pełniący funkcje w Kurii Rzymskiej, niekoniecznie wywodzący się z episkopatu. Najstarszy rangą kardynał diakon pełni funkcję protodiakona i to on ogłasza wybór nowego papieża słowami Habemus papam.
Kardynał prezbiter – środkowy stopień wśród kardynałów. Najczęściej są to biskupi diecezjalni z całego świata, posiadający doświadczenie duszpasterskie. W symboliczny sposób reprezentują duchowieństwo diecezjalne Kościoła Rzymskiego.
Kardynał biskup – najwyższy stopień wśród kardynałów. Należą do niego duchowni związani z dawnymi diecezjami podmiejskimi Rzymu piastujący najwyższe funkcje w Kurii Rzymskiej oraz ci patriarchowie Kościołów sui iuris, którzy zostali kardynałami. Wśród kardynałów biskupów wybierany jest dziekan Kolegium Kardynalskiego, który przewodniczy konklawe, o ile sam nie podlega wyborowi.
Kardynał elektor – kardynał poniżej 80. roku życia, posiadający czynne prawo wyboru papieża.
Konklawe (łac. cum clavis – „pod kluczem”), zamknięte zgromadzenie kardynałów w celu wyboru papieża, przebiegające w pełnej izolacji.
Major absoluta (bezwzględna większość) – liczba głosów potrzebna do ważnego wyboru papieża; obecnie stanowi 2/3 głosów elektorów.
Mistrz papieskich ceremonii liturgicznych (papieski ceremoniarz) – duchowny odpowiedzialny za liturgiczne aspekty konklawe, to on wypowiada „Extra omnes!”. Od 11 X 2021 funkcję tę pełni abp Diego Ravelli.
Ordo Rituum Conclavis (obrzęd konklawe) – księga liturgiczna zawierająca rytuały i procedury obowiązujące podczas konklawe.
Pierścień Rybaka: sygnet przekazywany nowemu papieżowi, symbol jego posługi jako następcy św. Piotra, rybaka ludzi.
Protodiakon – najstarszy nominacją kardynał z rzędu diakonów; to on ogłasza wybór nowego papieża formułą Habemus papam; od 28 X 2024 funkcję tę pełni kard. Dominique Mamberti.
Sancta Missa pro eligendo Papa – Msza święta „o wybór papieża”, odprawiana przez kardynałów elektorów w dniu rozpoczęcia konklawe, ma charakter błagalny i poprzedza zamknięcie Kaplicy Sykstyńskiej.
Scrutinium – tajne głosowanie kardynałów podczas konklawe.
Sede vacante (Wakująca Stolica) – stan Kościoła, gdy Stolica Apostolska nie ma urzędującego papieża (po jego śmierci lub rezygnacji).
Subdiakoni papiescy – historyczna funkcja pomocnicza w czasie uroczystości ogłoszenia wyboru papieża; obecnie nieużywana.
Zgromadzenie Generalne Kardynałów: zebrania wszystkich kardynałów (również tych bez prawa głosu) odbywające się przed rozpoczęciem konklawe; służą omówieniu sytuacji Kościoła i przygotowaniom organizacyjnym.
Akceptacja kanoniczna – formalne przyjęcie wyboru przez nowo wybranego papieża; warunek objęcia urzędu Biskupa Rzymu.
Dziekan Kolegium Kardynalskiego – najwyższy rangą kardynał (z rzędu biskupów); przewodniczy konklawe, o ile ma prawo głosu.
Extra omnes! (Wszyscy na zewnątrz!) – uroczysta formuła ogłaszająca zamknięcie Kaplicy Sykstyńskiej przed głosowaniem; wypowiada ją ceremoniarz papieski.
Fumata – dym wydobywający się z komina Kaplicy Sykstyńskiej: biały oznacza wybór papieża (fumata bianca), czarny brak decyzji (fumata nera).
Habemus papam (Mamy papieża!) – tradycyjna formuła ogłoszenia wyboru nowego papieża, wypowiadana przez kardynała protodiakona z balkonu bazyliki św. Piotra.
Inauguracja pontyfikatu – uroczysta liturgia, która zastępuje wcześniejszą koronację papieską; zawiera m.in. nałożenie paliusza i pierścienia Rybaka.
Interregnum – okres bezkrólewia między śmiercią lub rezygnacją papieża, a wyborem jego następcy.
Kamerling (camerlengo) – kardynał oświadczający śmierć papieża i zarządzający majątkiem i administracją Watykanu w czasie sede vacante, czyli podczas wakatu na Stolicy Apostolskiej.
Kaplica Sykstyńska – miejsce obrad konklawe; słynna kaplica w Watykanie, ozdobiona freskami Michała Anioła.
Kardynał diakon – jeden z trzech stopni godności w Kolegium Kardynalskim. Zazwyczaj są to duchowni pełniący funkcje w Kurii Rzymskiej, niekoniecznie wywodzący się z episkopatu. Najstarszy rangą kardynał diakon pełni funkcję protodiakona i to on ogłasza wybór nowego papieża słowami Habemus papam.
Kardynał prezbiter – środkowy stopień wśród kardynałów. Najczęściej są to biskupi diecezjalni z całego świata, posiadający doświadczenie duszpasterskie. W symboliczny sposób reprezentują duchowieństwo diecezjalne Kościoła Rzymskiego.
Kardynał biskup – najwyższy stopień wśród kardynałów. Należą do niego duchowni związani z dawnymi diecezjami podmiejskimi Rzymu piastujący najwyższe funkcje w Kurii Rzymskiej oraz ci patriarchowie Kościołów sui iuris, którzy zostali kardynałami. Wśród kardynałów biskupów wybierany jest dziekan Kolegium Kardynalskiego, który przewodniczy konklawe, o ile sam nie podlega wyborowi.
Kardynał elektor – kardynał poniżej 80. roku życia, posiadający czynne prawo wyboru papieża.
Konklawe (łac. cum clavis – „pod kluczem”), zamknięte zgromadzenie kardynałów w celu wyboru papieża, przebiegające w pełnej izolacji.
Major absoluta (bezwzględna większość) – liczba głosów potrzebna do ważnego wyboru papieża; obecnie stanowi 2/3 głosów elektorów.
Mistrz papieskich ceremonii liturgicznych (papieski ceremoniarz) – duchowny odpowiedzialny za liturgiczne aspekty konklawe, to on wypowiada „Extra omnes!”. Od 11 X 2021 funkcję tę pełni abp Diego Ravelli.
Ordo Rituum Conclavis (obrzęd konklawe) – księga liturgiczna zawierająca rytuały i procedury obowiązujące podczas konklawe.
Pierścień Rybaka: sygnet przekazywany nowemu papieżowi, symbol jego posługi jako następcy św. Piotra, rybaka ludzi.
Protodiakon – najstarszy nominacją kardynał z rzędu diakonów; to on ogłasza wybór nowego papieża formułą Habemus papam; od 28 X 2024 funkcję tę pełni kard. Dominique Mamberti.
Sancta Missa pro eligendo Papa – Msza święta „o wybór papieża”, odprawiana przez kardynałów elektorów w dniu rozpoczęcia konklawe, ma charakter błagalny i poprzedza zamknięcie Kaplicy Sykstyńskiej.
Scrutinium – tajne głosowanie kardynałów podczas konklawe.
Sede vacante (Wakująca Stolica) – stan Kościoła, gdy Stolica Apostolska nie ma urzędującego papieża (po jego śmierci lub rezygnacji).
Subdiakoni papiescy – historyczna funkcja pomocnicza w czasie uroczystości ogłoszenia wyboru papieża; obecnie nieużywana.
Zgromadzenie Generalne Kardynałów: zebrania wszystkich kardynałów (również tych bez prawa głosu) odbywające się przed rozpoczęciem konklawe; służą omówieniu sytuacji Kościoła i przygotowaniom organizacyjnym.