Landtag (Senat Wielkiego Księstwa Badenii)

[Friedrich von Baden]

Obrady następnego dnia wznowiono. Poprowadził je Przewodniczący Landtagu Franz von Marbach. Na galerii, na loży książęcej obserwował je Wielki Książę Fryderyk. Rzeczą najważniejszą była sprawa nowego rządu oraz uzyskania przez niego wotum zaufania. Zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami nowemu rządowi badeńskiemu przewodzić miał lider Liberałów Max von Baden. Przewodniczący Partii Liberalnej wygłosił exposé, a także przedstawił członków swojego gabinetu. Następnie miały miejsce wystąpienia innych przewodniczących partii, które zasiadały w Landtagu. Gdy ten etap dobiegł końca, senatorzy przeszli do głosowania. ZA udzieleniem wotum zaufania byli senatorzy partii konserwatywnej i liberalnej. Reszta partii wstrzymała się od głosu. Tylko nieliczni senatorzy zagłosowali przeciw. Po udzieleniu wotum zaufania członkowie rządu usiedli na specjalnych miejscach przeznaczonych dla rządu.
Kolejnym i ostatnim punktem obrad tego pierwszego posiedzenia było powołanie komisji senatorskich. Miały one zajmować się sprawami nadzoru nad pracami rządu, oraz prezentację stanowiska Landtagu w szczególnych sprawach. Powołano zatem Komisję ds. Handlu, Komisję ds. Finansów, Komisję ds. Prawodawstwa, Komisję ds. Kultury i Edukacji, Komisję ds. Opieki Społecznej, Komisję ds. Kolonii. Na przewodniczących tych komisji wybrano poszczególnych członków partii m.in na przewodniczącego Landtagowej Komisji ds. Handlu wybrano Juliana Schmidta, wiceministra handlu, zaś na przewodniczącego Komisji ds. Finansów wybrano Ernsta Rittera, wiceministra finansów. Przewodniczącym Komisji ds. Kolonii został Friedrich von Berg, Minister ds. kolonii. Inni przewodniczący pochodzili spoza rządu. W skład komisji weszli jako członkowie tych komisji poszczególni senatorzy z partii, które są w Landtagu zrzeszone przynajmniej jako koła.

[August von Hohenzollern]

Cesarz z zainteresowanie patrzył na poczynania w W. Ksiestwie Badenii

[Friedrich von Baden]

Cesarz z zainteresowanie patrzył na poczynania w W. Księstwie Badenii

Nieco odradzam aktywność parlamentarną. Trochę będzie z tego aktywności i pewnie tak będę spędzał czas w Cesarstwie.

[Karl von Wettin]

"Odradzam". Z początku się zdziwiłem o czym mowa

[Friedrich von Baden]

"Odradzam". Z początku się zdziwiłem o czym mowa

Dawno nic się nie działo to odradzam

[Friedrich von Baden]

W dniu dzisiejszym zwołano obrady Landtagu Wielkiego Księstwa Badenii. II posiedzenie w tej kadencji otworzył Przewodniczący Landtagu Franz von Marbach. Podczas II posiedzenia na agendzie będą sprawy gospodarcze.
Liberalni członkowie rządu na czele Dr. Karlem Fischerem, Ministrem Finansów, oraz Julianem Schmidtem Wiceministrem Handlu zgłaszali propozycje mające na celu cięcie podatków, a także deregulacją gospodarki i wprowadzeniem większej wolności gospodarczej. Znowu konserwatywni członkowie rządu zwracali uwagę na to, że takie reformy oraz propozycje można oczywiście zgłaszać, ale będą one musiały być ograniczone, bo też ograniczone są możliwości Landtagu, jak również prawo krajowe musi być zgodne z prawem Rzeszy.
W toku rozmowy, gdzie każda partia miała prawo do zabrania głosu, doszło do wypracowania kompromisu i porozumienia ponad partyjnego. Landtag postanowił uchwalić ulgi dla przedsiębiorców, aby jeśli chcą założyć działalność gospodarczą nie musieli przez rok płacić podatków od wszelkich rzeczy związanych z prowadzeniem tej działalności. Prócz tego postanowiono od wsparciu subsydiami winiarzy na terenie Wielkiego Księstwa Badenii.
Po zakończeniu głosowania Przewodniczący Landtagu Franz von Marbach wstrzymał obrady landtagu do dnia następnego, następnie zwołał posiedzenie Prezydium Landtagu, gdzie wraz z Hansem Wichmannem z ramienia partii nacjonalistycznej, oraz Franzem Abelmannem z ramienia partii socjalistycznej, ustalili to kto będzie w następnym dniu przewodził obradom. Na tym zakończył się pierwszy dzień obrad.

[Friedrich von Baden]

niestety porzuciłem narrację parlamentarną dlatego wznawiając ją nieco powrócę do poprzednich wątków i skrótowo wstawię posty jakie przygotowałem wcześniej a zostały w kopiach roboczych

27 sierpnia 1925
Zgodnie z wczorajszymi ustaleniami Prezydium, drugiemu dniowi obrad II posiedzenia Landtagu przewodniczył wiceprzewodniczący Franz Abelmann z ramienia partii socjalistycznej. Po wczorajszych dyskusjach o ulgach dla przedsiębiorców i winiarzy, na agendę weszły kwestie polityki społecznej, co natychmiast ożywiło ławy lewicy. Socjaliści, których jednym z głównych postulatów jest rozszerzanie państwa opiekuńczego , ustami swojego lidera Ernsta Adolfa Gecka, zażądali zwiększenia nakładów z budżetu państwa na wsparcie dla najuboższych robotników. Wywołało to natychmiastowy sprzeciw na ławach skrajnej prawicy. Głos zabrał Victor Haas z Partii Nacjonalistycznej, kategorycznie sprzeciwiając się jakimkolwiek ustępstwom socjalnym. Niespodziewanie w tej jednej kwestii zgodził się z nim Karl Glockner, lider anarcho-liberałów , który skrytykował pomysł jako niedopuszczalną ingerencję państwa, domagając się wręcz likwidacji obecnych obciążeń podatkowych na ten cel. Sytuację na sali uspokoił Minister Opieki Społecznej, liberał Theodor Weber. W duchu kompromisu koalicyjnego zaproponował on bardzo umiarkowany projekt zapomóg, ukierunkowany ściśle na najbiedniejsze rodziny wielodzietne, możliwy do udźwignięcia przez budżet. Konserwatyści, choć z wrodzoną niechęcią do takich kroków, poparli projekt jako pragmatyczny środek tymczasowy. Ostatecznie, dzięki dyscyplinie głosów koalicji rządzącej, ustawa przeszła.
Po ogłoszeniu wyników głosowania, wiceprzewodniczący Abelmann podziękował senatorom za merytoryczną pracę i oficjalnie zamknął II posiedzenie Landtagu III kadencji

[Friedrich von Baden]

15 września 1925

Wrześniowy poranek przyniósł ponowne ożywienie w gmachu badeńskiego parlamentu. Przewodniczący Landtagu, konserwatysta Franz von Marbach, otworzył III posiedzenie uderzeniem laski marszałkowskiej. Po krótkich sprawach formalnych, głos zabrał Minister Spraw Wewnętrznych, Handlu i Transportu, Freiherr Otto von Ehrenberg. W imieniu rządu przedstawił on szumnie zapowiadany projekt wielkiej rozbudowy badeńskiej sieci kolejowej.
Z mównicy odczytano wstępny projekt uchwały:

UCHWAŁA
Landtagu Wielkiego Księstwa Badenii
My zgromadzeni na posiedzeniu Senatu w dniu dzisiejszym, postanawiamy przyjąć program modernizacji i rozbudowy państwowej sieci kolejowej na terenie Wielkiego Księstwa Badenii.
W ramach projektu ustanawia się specjalny fundusz celowy zasilany ze Skarbu Państwa, mający na celu stworzenie nowych węzłów komunikacyjnych o znaczeniu strategicznym i handlowym, łączących najważniejsze ośrodki przemysłowe z resztą Cesarstwa.
Podpisano i zatwierdzono przez zgromadzonych dnia [...] września 1925 roku.

Wiceminister Finansów, Ernst Köhler, argumentował, że inwestycja ta ma kluczowe znaczenie strategiczne dla mobilności wojsk, co natychmiast wywołało pomruk aprobaty na ławach konserwatystów i nacjonalistów. Lider Partii Nacjonalistycznej, były generał Emil von Gönner, wstał i w płomiennym przemówieniu poparł projekt, chwaląc "dbałość o siłę i gotowość militarną państwa". Z kolei po stronie liberalnej, Wiceminister Handlu Julian Schmidt starał się tonować wojskową retorykę prawicy, wskazując, że nowe tory to przede wszystkim impuls dla wolnego handlu i szybszy przepływ towarów z badeńskich fabryk. Jednak lewa strona sali wrzała. Przewodniczący Partii Socjalistycznej, Ernst Adolf Geck, uderzył pięścią w pulpit, oskarżając rząd o ukryty militaryzm kosztem reform socjalnych. Wtórował mu Fritz Hoffmann, lider Bolszewików, który nazwał projekt "kolejną zabawką dla arystokracji i wojska, finansowaną z potu robotników". Przewodniczący von Marbach musiał wielokrotnie przywoływać salę do porządku. Zdecydowano o przeniesieniu głosowania na dzień następny, aby dać klubom czas na narady.

[Friedrich von Baden]

16 września 1925
Drugi dzień III posiedzenia Landtagu rozpoczął się w gęstej atmosferze. Przewodniczący Franz von Marbach natychmiast wznowił obrady, udzielając głosu ostatnim mówcom przed planowanym głosowaniem. Nieoczekiwanie, kluczowy cios dla rządowego projektu nie nadszedł ze strony socjalistów, lecz skrajnych wolnorynkowców. Głos zabrał Karl Glockner, przemysłowiec i przywódca anarcho-liberałów. W chłodnych, kalkulujących słowach skrytykował gigantyczne koszty projektu, nazywając go "pompowaniem państwowych pieniędzy w państwowe molochy", co jego zdaniem jest zaprzeczeniem czystego kapitalizmu i niepotrzebnym obciążaniem podatników. Wystąpienie Glocknera wywołało konsternację w szeregach Partii Liberalnej. Część wolnorynkowych senatorów z PL, przysłuchując się argumentom o nadmiernym interwencjonizmie państwa, zaczęła otwarcie szemrać przeciwko własnemu Ministrowi Finansów, dr. Karlowi Fischerowi. Liberałowie, będący z natury przeciwnikami silnego państwa centralnego, poczuli się zaniepokojeni wczorajszymi, szowinistycznymi wiwatami Nacjonalistów. Gdy Przewodniczący von Marbach zarządził głosowanie, doszło do politycznego trzęsienia ziemi. "ZA" projektem zagłosowali zgodnie Konserwatyści oraz Nacjonaliści i Faszyści, widząc w nim potencjał militarny. Jednakże Partia Liberalna pękła – część senatorów wstrzymała się od głosu, a część zagłosowała "PRZECIW", dołączając do zjednoczonego bloku Socjalistów, Bolszewików i Anarcho-liberałów. Zabrakło zaledwie kilku głosów. Projekt uchwały o rozbudowie sieci kolejowej został odrzucony. Koalicja rządząca Konserwatystów i Liberałów poniosła pierwszą, dotkliwą porażkę parlamentarną, co wyraźnie zważyło nastroje w loży rządowej. Przewodniczący Landtagu, z kamienną twarzą, zamknął III posiedzenie.

[Friedrich von Baden]

14 października 1925 r.
Gwar w sali plenarnej Landtagu ucichł natychmiast, gdy Przewodniczący Landtagu, konserwatysta Franz von Marbach, trzykrotnie uderzył laską marszałkowską, otwierając pierwszy dzień obrad IV posiedzenia. Atmosfera od samego rana była napięta, a w kuluarach szeptano o kolejnej próbie sił wewnątrz koalicji rządzącej. Jako pierwszy głos zabrał Minister Kultury i Edukacji, profesor Emil Bauer. Zgodnie z liberalnymi postulatami swojej partii, opowiadającej się za pluralizmem religijnym, przedstawił on założenia nowej reformy szkolnictwa. Projekt zakładał drastyczne ograniczenie wpływu Kościoła na edukację państwową, usunięcie obowiązkowych lekcji religii z części szkół oraz wprowadzenie pełnej neutralności światopoglądowej. Dla prawej strony sali była to iskra rzucona na beczkę prochu. Partia Konserwatywna, której fundamentem programowym w polityce religijnej jest twardy moralizm, natychmiast wyraziła głośny sprzeciw. Z ław rządowych podniósł się Minister Sprawiedliwości, baron Georg von Rechenberg. Jako zdeklarowany katolik i zwolennik status quo, wygłosił ostre przemówienie, w którym wprost zagroził, że konserwatyści nie poprą budżetu, jeśli ta "bezbożna ustawa" ujrzy światło dzienne. Wtórowali mu ze swoich miejsc Nacjonaliści – Victor Haas, głosiciel "odrodzenia moralnego" , oraz lider partii Emil von Gönner, oskarżając liberałów o niszczenie tradycyjnego ducha narodu. Projekt Bauera znalazł jednak gorących obrońców na lewicy. Wiceprzewodniczący Landtagu z ramienia socjalistów, Franz Abelmann, sam będący ateistą i zdeklarowanym orędownikiem sekularyzmu , z entuzjazmem powitał propozycję, przypominając, że laicyzacja to jeden z głównych punktów programu Partii Socjalistycznej. Nawet komuniści pod wodzą Fritza Hoffmanna , opowiadający się za całkowitym państwowym ateizmem, wyjątkowo rzadkim u nich gestem poparli działania liberalnego ministra. Widząc, że koalicja rządząca wręcz pęka na pół, do akcji musiał wkroczyć Minister Stanu, Max von Baden. Świadomy, że otwarte głosowanie mogłoby doprowadzić do upadku rządu, zaproponował polityczny wybieg. W płomiennym, acz wyważonym tonie zaapelował do obu stron o spokój i zgłosił wniosek formalny o niepoddawanie projektu pod głosowanie w dniu dzisiejszym, lecz o odesłanie go do Komisji ds. Kultury i Edukacji w celu "dogłębnego zbadania i wypracowania niezbędnego kompromisu chroniącego tradycję".
Przewodniczący von Marbach, widząc szansę na ostudzenie emocji, natychmiast poddał ten wniosek pod głosowanie. Dyscyplina koalicyjna zadziałała i projekt został odesłany do komisji, a Przewodniczący zamknął obrady, dając politykom czas na zakulisowe negocjacje.